Krize Müdahale ve Yönetim Rehberi

10.02.2026

Krize müdahale; olası kriz durumlarına karşı hazırlıklı olmayı ve kriz anında doğru adımları atarak olumsuz etkileri en aza indirmeyi hedefleyen stratejik bir süreçtir. Başarılı bir müdahale, yalnızca kriz anındaki aksiyonu değil; öncesini ve sonrasını kapsayan profesyonel bir yönetim ve organizasyon disiplinini gerektirir.

Temel amaç; krizi doğru tanımlayarak bireyi veya topluluğu mümkün olan en kısa sürede güvenli ve normal yaşam düzeyine döndürmektir. Kriz yönetimi, birbirine bağlı ve birbirini besleyen dört ana aşamadan oluşur.

Önleme (Prevention): Riskleri henüz ortaya çıkmadan saptamak. Yaşam ve çalışma alanlarına yönelik oluşabilecek riskleri azaltmaya yönelik koruyucu çalışmalar yürütülür.

Hazırlıklı Olma (Preparedness): Stratejik planlama yapmak. Risklerin oluşturacağı her türlü senaryoya karşı, "en kötü durumu" göz önünde bulundurarak eylem planları hazırlanır.

Müdahale (Response): Harekete geçmek. Kriz anında, önceden yapılan planlar doğrultusunda gerekli saha çalışmaları ve operasyonel adımlar gerçekleştirilir.

İyileşme (Recovery): Normale dönmek. Kriz sonrasında ortamın ve bireylerin eski haline dönmesini sağlayacak rehabilitasyon ve onarım önlemleri alınır.

Başarılı Bir Müdahale İçin Temel Esaslar

Kriz müdahale planı sadece bir metin değil; yaşayan, güncellenen ve uygulamaya açık bir rehber olmalıdır. Müdahale sürecinde şu ilkeler kritik öneme sahiptir.

Bilgilendirme ve Güven İnşası
Kriz anındaki stresin en büyük kaynağı belirsizliktir. Paydaşların (personel, ziyaretçi veya danışanlar), kurumun krizle başa çıkabileceğini önceden bilmesi güven sağlar. Bu kapsamda; kriz belirtileri, uyulacak kurallar ve önleyici etkinlikler hakkında düzenli bilgilendirme yapılmalıdır.

Ekip Koordinasyonu ve Görev Tanımları
Kriz yönetimi bir takım çalışmasıdır. Süreçte görev alacak kişilerin önceden belirlenmesi ve sorumluluklarının net bir şekilde planlanmış olması, kriz anındaki kaosu engeller.

Haberleşme Zinciri ve Hızlı Karar
Kesintisiz bir haberleşme zinciri kurmak müdahalenin temelidir. Müdahale ekibi, olayın mahiyetine göre hızlı kararlar almalı ve tüm görevliler bu kararlar doğrultusunda eşgüdüm içerisinde hareket etmelidir.

Süreç Analizi ve Gelişim
Müdahale çalışmaları, normal akışa kadar sürdürülür. Durum kontrol altına alındıktan sonra yapılan süreç analizi (nelerin aksadığı ve nelerin başarılı olduğu), planın gelecekteki risklere karşı güncellenmesini ve güçlendirilmesini sağlar.

Kıdemli Halkla İlişkiler Uzmanı
Yasemin ÖZDEMİR

Kaynak: Türkiye Yeşilay Vakfı /Kriz Yönetimi Rehberi

Uzman Yazıları

Krize Müdahale ve Yönetim Rehberi