Yeşilay Danışmanlık Merkezi Bülteni - Ağustos 2026

08.09.2026

Bağımlılık ve tedavisi hakkında toplumda farkındalık ve bilinç oluşturmak, faaliyetlerimizi duyurmak ve daha fazla kişiye ulaşabilmek amacıyla sizler için YEDAM e-bülten Ağustos sayısını hazırladık.

E-bülten .pdf dokümanını indirmek için tıklayınız...

Az Bilinen Maddeler Çalışma Grubu

Az Bilinen Maddeler Çalışma Grubu, 2022 yılında kurulmuş olup, biri iyileşme danışmanı ve dördü psikolog olmak üzere 5 aktif üyeden oluşmaktadır. Çalışma Grubu’nun sorumluluğunu Veysel Boy yürütmektedir. Üyeler arasında; Veysel Boy, Teslime Merve Öztürk Patur, Beyzanur Samur, Gizem Açar, Feride Yüksel Barış yer almaktadır. Tıbbi kenevir ve mefedron maddesi çalışmaları yapılmıştır.

Kurulduğu günden bu yana birçok önemli çalışma gerçekleştiren grup, “Maraş Otu Broşürü”nü hazırlayarak basımını tamamlamıştır. “Pregabalin Broşürü”nün basım süreci devam etmektedir. Ayrıca “İlaç Kötüye Kullanım Çalıştayı”na katılım sağlanmış, “Oksikodon” maddesiyle ilgili bilgilendirme yazısı hazırlanmış ve “Bağımlılık Bülteni”ne çeşitli katkılar sunulmuştur. Bununla birlikte “Az Bilinen Maddeler Rehberi” tamamlanmış, “Az Bilinen Jargonlar ve Kullanım Yöntemleri” başlıklı ek çalışma hazırlanarak rehbere dâhil edilmiştir. “Az Bilinen Maddeler Rehberi” e-kitap formatında yayımlanarak erişime sunulmuştur. Çalışma grubu olarak YEDAM içerikli bir tabu oyunu hazırlanmıştır. Son olarak Addicta için derleme çalışması yapılmaktadır. 

Temmuz ayında 115 YEDAM Danışma Hattı'mıza gelen 22.135 çağrı, uzmanlarımız tarafından yanıtlandı. Danışma Hattı kurulduğu günden bu yana toplamda1.732.096çağrıya ulaşmıştır. Sabah 08.30 ile gece 00.00 arasında hizmet veren danışma hattımız; bağımlı kişilere, ailelerine ve bağımlılık hakkında bilgi sahibi olmak isteyen herkese destek vermektedir.

YAZIN GÖRÜNMEYEN RİSKİ

Yeni psikoaktif maddeler ve önleme

Yaz denince aklımıza çoğunlukla tatil, konserler, festivaller, arkadaşlarla geçirilen uzun akşamlar ve günlük rutinin değişmesi geliyor. Peki, bu hareketliliğin içinde fark edilmesi güç bazı riskleri ne kadar fark ediyoruz?

Son yıllarda madde piyasasında dikkat çeken gelişmelerden biri, yeni psikoaktif maddelerin (NPS) hızla çeşitlenmesi oldu. Birleşmiş Milletler Uyuşturucu ve Suç Ofisi’nin (UNODC) Ağustos 2026 verilerine göre, dünya genelinde 155 ülke ve bölgeden, 1.525 farklı NPS bildirilmiş durumda. Avrupa’da ise Avrupa Birliği Uyuşturucu Ajansı (EUDA), 2025 yılı sonunda 1.050 NPS’yi izliyordu; bunların 50’si Avrupa’da ilk kez 2025 yılında bildirildi.

“YENİ” NE DEMEK?

Yeni psikoaktif madde kavramındaki “yeni” ifadesi, yalnızca yeni keşfedilmiş maddeleri değil; psikoaktif özellikleri bulunan ve yakın dönemde ortaya çıkan ya da kullanıma sunulan, halk sağlığı açısından risk oluşturabilecek maddeleri kapsıyor. Bu maddeler arasında sentetik ve yarı sentetik kannabinoidler, sentetik katinonlar ve yeni sentetik opioidler gibi farklı gruplar bulunuyor. Üstelik bir ürünün “yasal”, “doğal” ya da “bitkisel” olarak sunulması onun güvenli olduğu anlamına gelmiyor. EUDA, bu maddelerin sağlık risklerinin genel olarak yeterince anlaşılmadığını; bazı yeni bileşiklerin ciddi ve hatta ölümcül zehirlenmelere yol açabildiğini bildiriyor.

ÖNLEME, “KULLANMA” DEMEKTEN DAHA FAZLASIDIR

Önleme denildiğinde akla çoğu zaman “Madde kullanmayın” mesajı geliyor. Oysa bilimsel olarak etkili önleme bundan çok daha kapsamlı. Çocukların ve gençlerin sağlıklı gelişimini destekleyen, aileleri ve sosyal çevreyi güçlendiren, yaşam ve sosyal becerileri geliştiren kanıta dayalı yaklaşımlar önlemenin ana kaynaklarıdır.  Bir genci korumak yalnızca maddeler hakkında bilgi vermekle sınırlı değil. Hayır diyebilme, akran baskısıyla baş edebilme, doğru bilgiye ulaşabilme, karar verebilme, stresle sağlıklı başa çıkabilme ve gerektiğinde yardım isteyebilme becerileri de önlemenin bir parçasıdır.

YAZ AYLARI: RİSKTEN ÇOK BİR FIRSAT

Yaz aylarında sosyal ortamların ve günlük rutinlerin değişmesi, gençlerle madde kullanımı ve riskli davranışlar hakkında konuşmak için bir fırsat yaratabilir. Ancak burada amaç korkutmak değil, gerçekçi bir risk farkındalığı oluşturmak olmalı.

Gençlerin ihtiyacı abartılı tehditlerden çok; doğru bilgiye, güvenebilecekleri yetişkinlere ve zorlayıcı durumlarla baş edebilecekleri becerilere erişebilmektir. Aileler açısından da sorgulayıcı bir dil yerine, konuşmaya alan açan bir iletişim daha işlevsel olabilir. Bugün yeni bir madde ortaya çıkabilir, yarın adı veya sunuluş biçimi değişebilir. Değişmeyen şey ise önlemenin temelidir: Güçlü ilişkiler, doğru bilgi, yaşam becerileri ve gerektiğinde erken destek. Çünkü önleme, yalnızca bir maddeyi anlatmak değil; bir insanın kendisini koruyabilme gücünü artırmaktır.

Beyzanur SAMUR

Klinik Psikolog

KAYNAKÇA

UNODC, Early Warning Advisory on New Psychoactive Substances, Ağustos 2026.

EUDA, European Drug Report 2026 – New psychoactive substances.

WHO & UNODC, International Standards on Drug Use Prevention.